Goede Vetten

Om goed te functioneren heeft de lever elke dag zijn portie essentiële vetzuren nodig.
Essentiële vetzuren spelen een rol bij het reguleren van het afweersysteem, hormoonhuishouding, suikerstofwisseling, energiehuishouding en het in conditie houden van hart- en bloedvaten en huid. De vetzuurfamilie is onder te verdelen in 3 groepen vetzuren op basis van hun chemische structuur: de omega-3, de omega-6 en de omega-9-vetzuren.
Van deze vetzuren zijn het linolzuur, alfa-linoleenzuur (ALA), EPA en DHA essentieel. Dat houdt in dat het lichaam ze zelf niet kan maken en dat ze dagelijks via de voeding moeten worden aangevoerd. Al hoewel het lichaam zelf EPA en DHA maakt uit ALA worden EPA en DHA toch als essentieel gezien. De omzetting van ALA naar EPA en vooral DHA verloopt moeizaam. In sommige situaties is ook het GLA essentieel. Door foutjes in enzymsystemen of t.g.v. bijvoorbeeld ziekte of medicijngebruik is het lichaam niet meer in staat zelf het GLA aan te maken.

Voor een goede leverfunctie zijn per dag minimaal nodig voor iemand met een energiebehoefte rond de 2000 kcal per dag:
Linolzuur: ½ eetlepel zonnebloemolie, 1 eetlepel sesamolie of 1 ½ theelepel maïskiem olie.
EPA: 100 gram haring, tonijn, zalm of makreel per week
DHA: zie EPA
ALA: 1 theelepel lijnzaadolie, 3 theelepels hennepzaadolie of 25 gram walnoten.
Bij bepaalde mensen:
GLA: 100 mg uit borageolie, teunisbloemolie of zwarte bessenzaadolie

Houdt u niet van vis, dan kunt u EPA en DHA ook halen uit visolie capsules.
Wilt u als vegetariërs plantaardige EPA en DHA binnen krijgen, kies dan voor regelmatig een portie zeegroenten of neem oliecapsules op basis van zeewier.

 
Koop biologische olie (EKO-keurmerk) in een donker gekleurde fles (bruin, groen) van glas of plastic. Deze materialen beschermen de kwetsbare vetzuren tegen beschadiging. Bij biologische olie zijn de grondstoffen zonder bestrijdingsmiddelen geteeld en worden deze zonder chemische toevoegingen onder maximaal 35 graden geperst tot ongeraffineerde olie. Hierdoor blijven voedingsstoffen, zoals vitamine E, plantaardige hormonen (fytosterolen) zo veel mogelijk bewaard en raken de essentiële vetzuren zo min mogelijk beschadigd.
Kies bij voorkeur voor een merk waarbij de olie onder zuurstofarme omstandigheden uit de grondstof wordt geperst en bewaard. Veel bedrijven gebruiken hier stikstofgas voor. Ongeraffineerde olijfolie wordt ook wel aangeduid met extra vierge/extra virgine olijfolie en heeft vaak een donker gele/groene kleur en uitgesproken olijfsmaak
 
Welke vetten zijn leveronvriendelijk?
Om de lever te ontlasten kun je beter de volgende vetten en oliën mijden:
Geraffineerde oliën en vetten
Geharde, gehydrogeneerde oliën
Warm geperste oliën
Oliën verkregen uit extractie met chemische oplosmiddelen
Te veel verzadigde vetten.

In veel supermarktproducten zitten helaas de geraffineerde, bewerkte oliën en vetten verwerkt. Het zijn vooral de koek, gebak, zoutjes en snacks die rijk zijn aan foute vetten. Bekijk altijd de ingrediëntendeclaratie op het etiket van het product. Alleen producten met de volgende aanduidingen hebben een goede vetkwaliteit: koudgeperste, ongeraffineerde olie, extra vierge olie of ongehard, ongeraffineerd vet, ghi, roomboter.
Biologische producten bevatten altijd koudgeperste oliesoorten van biologische grondstoffen. De vetten of oliën zijn soms wel met stoom ontkleurd, ontgomd en/of ontgeurd. Dit staat dan vaak aangegeven. Biologische producten zijn te herkennen aan het EKO-keurmerk. Let op: niet alle biologische oliesoorten rijk aan omega-3 of 6 vetzuren worden onder zuurstofarme omstandigheden geproduceerd. Wanneer dit wel is gebeurd staat dit op het etiket vermeld. Bewaak de inname vanbepaalde vetsoorten
 
Daarnaast is het belangrijk niet te veel verzadigd vet binnen te krijgen. Verzadigde vetten zijn vetten met een bepaalde moleculaire structuur, waardoor ze hard blijven op kamertemperatuur. Voorbeelden van producten rijk aan verzadigd vet zijn (producten rijk aan)cacaoboter,palmpitolie en vet in kaas, volle melkproducten en rund-, lams-, varkens- en paardenvlees en producten met geharde plantaardige vetten (transvetzuren). Een te hoge inname van verzadigde vetten remt de gunstige werking van de essentiële vetzuren af. Ook zorgt een te hoge inname voor een snellere klontering van het bloed, gewichtstoename, vernauwen van de vaatwanden, verhoogde ontstekingsgevoeligheid, stimuleren van allergieën, verhoging van het cholesterol in het bloed en ontregeling van de celdeling en een verhoogde kans op diabetes. Beperk daarom uw inname van de hierboven genoemde verzadigde vetsoorten.
 

Lijst met goede vetten;

• Avocado's ruwe olijven

• Cacao boter

• kokosnoot boter

• gedrenkt noten

• gedrenkt zaden: pompoen, zonnebloem, abrikoos Kernels, vlas, Chia, hennep en sesam.
• Virgin olijfolie

• thee olie uit China

• kokosnoten

• Raw Extra Virgin Kokosolie

• Raw Extra Virgin palmolie

• hennep zaadolie

• vlas olie

• Bernagie olie

• avond Primose olie

• zwarte bessen olie

• Alle Rauw, echt koud geperste plantaardige/zaad/noten olie

• Virgin druiven zaad olie

• Omega 3 Vegan DHA van Zee algen